Zorgprofielen in de Wlz: Wat betekenen ze voor de zorgzwaarte?
Stel je voor: je vader of moeder heeft 24 uur per dag zorg nodig.
Misschien vanwege dementie, een ernstige lichamelijke beperking of complexe psychische klachten. Dan kom je terecht in de Wet langdurige zorg, de Wlz. Een lastig woud van regels, maar er is één centrale sleutel: het zorgprofiel.
Dit profiel bepaalt precies welke zorg je krijgt, hoe intensief die is en welk budget er tegenover staat. Het klinkt formeel, maar het is gewoon een handige indeling die ervoor zorgt dat de zorg past bij wat jij écht nodig hebt. Laten we samen uitzoeken hoe dit werkt, zonder ingewikkelde taal.
Welke zorg is mogelijk
De Wlz dekt een breed pakket aan zorg. Denk aan hulp in huis, persoonlijke verzorging, verpleging, maar ook aan begeleiding en verblijf in een zorginstelling.
Het zorgprofiel geeft aan welke combinatie van deze elementen voor jouw situatie mogelijk is.
Tip: vraag altijd eerst na bij je zorgkantoor of een pgb of meerzorg in jouw situatie is toegestaan. Zij bepalen de uiteindelijke invulling.
Bijvoorbeeld: een profiel voor volledige verzorging en verpleging thuis, of een profiel voor wonen met begeleiding in een appartement van een zorgorganisatie. Voor sommige profielen, zoals VV4 tot en met VV8, is een persoonsgebonden budget (pgb) een optie. Dat betekent dat je zelf een zorgverlener kunt kiezen, bijvoorbeeld een bekende die de zorg thuis verleent.
Bij profielen VV7 en VV8 is ook meerzorg mogelijk. Dat is extra zorg die het standaardpakket overstijgt, bijvoorbeeld voor complexe gedragsproblemen bij dementie. Voor cliënten met een ernstige psychiatrische aandoening (EPA) is er een speciale regeling. Na drie jaar intensieve ggz-behandeling valt de zorg onder de Wlz, in een zorgprofiel dat past bij ggz-cliënten. Dit voorkomt dat je tussen wal en schip valt.
Soorten zorgprofielen
Zorgprofielen zijn ingedeeld in zes sectoren. De twee belangrijkste voor de meeste senioren zijn Verpleging en Verzorging (VV) en Verstandelijk Gehandicapten (VG).
Elke sector heeft een reeks profielen, van licht tot zeer intensief. Het CIZ (Centrum Indicatiestelling Zorg) bepaalt welk profiel bij jouw situatie past.
Dat doen ze via Portero, een digitaal systeem waarin alle Wlz-aanvragen worden verwerkt. De profielen staan in bijlage A van artikel 2.1 van de Regeling langdurige zorg (Rlz). Een specifiek profiel, VV07, heeft zelfs een eigen factsheet.
Dit profiel is bedoeld voor mensen die 24 uur per dag toezicht of zorg nodig hebben, maar niet in een instelling willen wonen. Bij zorg aan huis is het essentieel om rekening te houden met de Wet Zorg en Dwang (Wzd) in de thuissituatie. Het CIZ stemt haar beleidsregels af met het ministerie van VWS en het Zorginstituut Nederland. Dit zorgt voor een landelijke uniformiteit. Toch blijft het belangrijk om je eigen situatie goed te beschrijven, want kleine verschillen kunnen leiden tot een ander profiel.
Een overzicht van de zorgprofielen
Om het overzichtelijk te houden, kijken we naar de meest voorkomende profielen binnen de VV- en VG-sectoren. Deze profielen geven een indicatie van de zorgzwaarte en de mogelijkheden.
Sector Verpleging en Verzorging (VV)
De VV-profielen zijn bedoeld voor mensen die vooral lichamelijke zorg nodig hebben, zoals ouderen met dementie of een lichamelijke beperking.
- VV4: Basiszorg thuis. Denk aan hulp bij wassen, aankleden en medicatie. Pgb is mogelijk.
- VV5: Uitgebreide zorg thuis. Meer uren hulp, ook voor complexere taken. Pgb is mogelijk.
- VV6: Intensieve zorg thuis. Bijna 24 uur per dag toezicht of zorg nodig. Pgb is mogelijk.
- VV7: Volledige zorg thuis of in een kleinschalige woonvorm. Meerzorg is mogelijk. Pgb is mogelijk.
- VV8: Zeer intensieve zorg, vaak met verpleging en medische handelingen. Meerzorg is mogelijk. Pgb is mogelijk.
- VV10: Beschermd verblijf met intensieve palliatief-terminale zorg. Dit is voor de laatste levensfase.
Een voorbeeld: als je moeder met dementie thuis woont en dagelijks hulp nodig heeft bij wassen, koken en medicijnen, past VV5 goed. Als er ook sprake is van verward gedrag dat 24 uur toezicht vraagt, komt VV6 of VV7 in beeld. De VG-profielen zijn voor mensen met een verstandelijke beperking, maar worden ook toegepast bij ouderen met een verstandelijke beperking of ernstige aandoeningen zoals dementie die daarop lijken.
Sector Verstandelijk Gehandicapten (VG)
Een praktijkvoorbeeld: een oudere met een verstandelijke beperking die in een appartement van een zorginstelling woont, krijgt VG3. Als de zorgvraag toeneemt, bijvoorbeeld door fysieke achteruitgang, kan dit opschuiven naar VG8.
- VG3: Wonen met begeleiding en verzorging. Dit profiel is voor mensen die nog redelijk zelfstandig zijn, maar wel dagelijkse ondersteuning nodig hebben.
- VG8: Wonen met begeleiding en volledige verzorging en verpleging. Dit is voor mensen die 24 uur per dag zorg en toezicht nodig hebben, vaak in een instelling.
Praktische tips voor jouw zorgaanvraag
De weg naar de juiste zorg begint bij het CIZ via Portero. Check eerst of je toegang hebt tot Portero, bijvoorbeeld via je zorgverlener of een familielid met machtiging. Zorg dat je een duidelijk beeld hebt van de zorgbehoefte: wat kan je nog zelf, wat niet, en wat is er nodig om veilig en prettig te leven.
Bepaal de dominante grondslag. Is het vooral lichamelijke zorg (VV) of verstandelijke beperking (VG)?
Dit bepaalt welke sectie je in moet kijken. Vraag bij extra zorgbehoefte altijd om een EKT (Extra Kosten Thuis) of meerzorgbeoordeling.
Dit kan een significant verschil maken in het budget. Overweeg een pgb bij profielen VV4-VV8 en bepaalde VG-profielen. Dit geeft je de vrijheid om zelf een zorgverlener te kiezen, wat vaak persoonlijker en soms goedkoper is, waarbij ook uw vermogen invloed heeft op de eigen bijdrage.
Let op: een pgb vraagt wel administratie en regelwerk. Onthoud: een zorgprofiel is geen strikt keurslijf.
Het is een indicatie van de zorgzwaarte. Het zorgkantoor bepaalt hoe de zorg er uiteindelijk uitziet. Praat dus altijd met ze over je wensen en mogelijkheden. Als je te maken krijgt met de Wlz, of het verschil tussen Wmo en Wlz wilt begrijpen voor uw hulpmiddel, voelt het misschien als een doolhof.
Maar met deze kennis over zorgprofielen heb je een kompas in handen. Je weet nu welke profielen er zijn, wat ze betekenen en hoe je de aanvraag kunt aanpakken.
Neem de tijd, vraag hulp en zorg dat je goed bent voorbereid.
De juiste zorg begint bij een goed verhaal.